Verzamelen

In de loop der jaren heb ik een hoop dingen verzameld. Blik, draad, oud ijzer, papier waarmee ik nog eens iets dacht te gaan maken. Vandaag gaat het naar de stort. Geen genade. Want per 1 januari ga ik naar een andere werkplek – het is nog niet zeker waar – en dat is een goede aanleiding om afscheid te nemen van alle goede plannen die het toch niet gehaald hebben.

Eigenlijk wil ik me daar nu niet mee bezighouden. Ik wil me concentreren op mijn werk. Omdat het me vanmorgen even benauwde, ben ik langs de rivier gaan lopen. En steentjes gaan verzamelen. Een probaat middel om weer rustig te worden en ruimte te voelen.

Bloei

Eerst moest het gezicht af, daarna is mijn textiele figuur tot bloei gekomen. Ik wil er meer en meer bloemen aan toevoegen. Dit had ik niet van tevoren bedacht. Ik wist dat ik op deze figuur zou gaan borduren, dat wel. En dat de figuur overwoekerd zou raken. Maar het idee van de driedimensionale bloemen ontvouwde zich pas later. Tijdens het arbeidsintensieve maakproces heeft het de tijd gehad om te ontkiemen, te groeien en tot bloei te komen.

Zelf doen

Ik heb voor het eerst het werk van Wim Delvoye gezien in Museum Tinguely in Basel. En geroken: er stonden twee Cloaka’s – een soort poepmachines – waarvan één in werking. Het banale speelt een grote rol in zijn werk en hij combineert dat met moderne technieken en oude ambachten.

Dat zie ik graag: ouderwets handwerk in een nieuwe toepassing. Het was heel verfijnd gemaakt, niet door Delvoye zelf maar door een vakman die dat al jaren doet. De kunstenaar is in dit geval alleen de bedenker.

Delvoye moet van tevoren heel goed weten wat hij wil om het maakwerk te kunnen uitbesteden. Hoe anders werkt dat bij mij. Ik heb vooraf geen vastomlijnd beeld in mijn hoofd. Het verandert ook terwijl ik bezig ben. Dat maakt het lastig om iets aan een ander over te dragen. Dus bedenk ik niks dat ik niet zelf kan maken of leer ik om het zelf te doen.

 

Time is on my side (Jerry Ragovoy)

Vrij

De eerste dag in het atelier  na de vakantie. Zin om aan het werk te gaan. Wat zal ik doen? De figuur van stof is bijna af, had ik voor de vakantie al af willen hebben. Maar ik heb nog geen zin om doelgericht bezig te zijn. Ik ga wat zitten rommelen. Moet ik vaker doen. 

Verder

Soms wil ik verder zijn dan ik ben. Nu had ik het hoofd op het haar na af willen hebben. Dat is dus niet gelukt. Toch laat ik zien waar ik nu ben en hoe ik hier gekomen ben, want het proces is minstens even belangrijk als het eindresultaat. Ik heb na elke stap die ik heb gezet even stil gestaan en het tussenresultaat bewonderd. Het is voor mij ook steeds weer een verrassing hoe het uitpakt. Als het helemaal af is, ben ik die verwondering kwijt.

Nieuwe ogen

Ik ben op zoek naar een gezicht voor de staande vrouwfiguur. Het is het ingewikkeldste onderdeel om te maken, met al die holtes en bollingen. Een gezicht kan ook zo veel uitdrukken. De ogen alleen al. Ik had een mooi paar gemaakt en nu ik er opnieuw naar kijk, zie ik dat ze niet bij deze figuur passen. ‘Mislukt er weleens wat?’ vroeg mijn schoonmoeder me pas. ‘Nee’, was mijn antwoord, ‘ik herstel en verstel net zo lang tot het goed is.’

Meemaken

     

Dit nieuwe werk, Rapunzel, heb ik niet helemaal alleen gemaakt. Om te beginnen zijn de woorden van Bianca Boer. De ik-persoon van haar gedicht Tegen roze luchten deed me aan mezelf denken: met vlijtig handwerk lijkt ze zich een weg naar buiten te willen banen, uit haar isolement. Want alleen kun je wel een eind komen, maar samen kom je verder. Ik ontrolde mijn plannen voor mijn dochter en zij is meteen mee gaan haken. Zo was het ruim voor de expositie klaar. Tenminste, dat dacht ik, want het bleek pas echt af te zijn toen het hoog aan de muur hing in Galerie De Nieuwe Gang. Ik was aanvankelijk van plan de handen iets onder ooghoogte te plaatsen, zodat je goed op de vingers kon kijken. Maar gelukkig keken en dachten de andere kunstenaars mee en tilden zij mijn werk naar een hoger niveau. Mooi om mee te maken.

Stimulans

Ik ben heel productief geweest, getuige onderstaand fotoverslag. Volgende maand doe ik mee aan een groepsexpositie (In Galerie de Nieuwe Gang) en dat geeft een zekere druk, op een positieve manier. Ik kan er bestaand werk exposeren – textiele objecten waar ik gedichten op heb geborduurd -, maar ik wil ook graag iets nieuws laten zien en de oudere werken aanpassen en aanvullen. Het is dus heel stimulerend om een expositie in het vooruitzicht te hebben. Ik moet er werk van gaan maken dat dat vaker gebeurt.

Chaos

Chaos vormt de basis voor creativiteit, hoor ik vaak. Als nog niet alles vastligt in regeltjes en structuren, kan iets nieuws ontstaan. Maar vandaag merk ik dat het averechts werkt: de wanorde – die ik zelf heb laten ontstaan – verhindert mij lekker aan het werk te gaan. Ik verlang ernaar me te kunnen focussen, zonder afleiding. ‘Leegte’ is de oorspronkelijke betekenis van het Griekse woord chaos. Wij hebben daar later een zooitje van gemaakt. Op het moment dat ik dit schrijf, belt er iemand die me een krant wil verkopen. De pakketdienst levert vier zware dozen af voor mijn buurman die niet thuis is. Gauw dit stukje afmaken en naar mijn atelier!